თფილისელ მუზიკანტების ანსამბლი ფილადელფიას მიემგზავრება |


ესე ამბავი თფილისელი მუზიკანტებისა, მეჭიანურე ჭიპრო იოანესი, კარგი ცეკვა-სიმღერის მცოდნე ქალის - ტასიკოსი და მათის „ანტრეპრიონერის“ - უ. მ. ბეთანელისა... [1876 წ.]

24 მარტი, 1876 წ.

★ „ჩვენ გავიგონეთ, რომ თფილისის მცხოვრებლების კარგი ნაცნობი მეჭიანურე - ჭიპრო იოანე რამდენიმე თავის მომხრეებით და ერთის ჩვენებურის ქალით, რომელმანც კარგი სიმღერა და ცეკვა იცისო, ამ დღეებში ამერიკაში აპირებს წასვლას, ფილადელფიის გამოფენაზედო. 

იოანე მეჭიანურე, დიმიტრი ერმაკოვის ფოტო - კავკასიელი მუსიკოსები საკრავებით, [დეტალი]
ამ ტრუპპამ, როგორც ამბობენ, გზაზედ სტამბოლს, პარიჟს და სხვ. ქალაქებში რამდენიმე კონცერტი უნდა გამართოსო.

როგორ მოგწონთ ეს ამბავი?!“


14 აპრილი, 1876 წ.


★ „თფ. მოამბე“ გვატყობინებს, რომ უ. მ. ბეთანელს, რომელიც ჩამოვიდა აქ ამერიკიდამ ამ ორი თვის წინეთ, შეუდგენია ორკესტრი ჩვენი ადგილობრივი მუზიკანტებიდგან და ფილადელფიაში წაუყვანია. გზაზე სტამბოლში კონცერტი მიუციათ და ბლომათ გაუსუქებიათ ჯიბეებიო.“


7 მაისი, 1876 წ.


★ „სტამბოლიდამვე გვწერს უფ. მ. ბეთანელი, რომ მე ჩემის ქართულის ტრუპპით ამ მოკლე ხანში ვენას მივდივარო, იქიდამ პარიჟს გავივლით და პარიჟიდამ ლონდონს, საიდამაც პირ-და-პირ ამერიკაში უნდა წავიდეთ, ფილადელფიის გამოფენაზეო.

ხსენებულ ქალაქებში უფ. ბეთანელი კონცერტების გამართვას აპირებს.“


11 ივნისი, 1876 წ. 


★ „ჩვენ მივიღეთ პარიჟიდამ ამბავი, რომ უფ. ბეთანელს თვის ტრუპპით გაუვლია ამ ქალაქში და ერთი კონცერტი გაუმართავს. ერთი კონცერტიც მონპელიეშიდ გაუმართავს. არაფერს ამბობენ იმაზედ: მოეწონათ თუ არა პარიჟელებს ქართული ზურნა და ტასიკოს ლეკური.“


11 აგვისტო, 1876 წ.


★ „ამ დღეებში ქალაქში დაბრუნდა უფ. მ. ბეთანელის ტრუპპა „აზიელი მოსაკრავეებისა“.
მოგეხსენებათ, რა საიდუმლოებით წავიდნენ აქედამ ამ სამი თვის წინათ, შემდეგ რა ბაქი-ბუქითა და ამბით მისცეს სტამბოლში კონცერტი! ვენაში სამსახროთ აიგდეს და შემდეგ მონპელიეში და სხვა ქალაქებში საქმე იქამდინ მივიდა თურმე, რომ კინაღამ ცემით გამოჰყარეს თეატრიდამ. 
თვითონ უფ. მ. ბეთანელი გამოდიოდა თურმე სცენაზე, ჩერქეზულ ტანისამოსში და ჩუსტებში ჩაცმული, ლეკურს თამაშობდა, მაგრამ არც ამან უშველა-რაო.

ბოლოს ანტრეპრიონერმა გადასწყვიტა, რომ ამისთანა საქმით ამერიკაში მე ფულს ვერ მოვიგებო და მარსელიდამ გამოისტუმრა (ამბობენ, მიატოვაო) თავის მშვენიერი ქართველი ქალი ტასიკო და ორი სხვა დამკრავები.

ახლა, როგორც მოგახსენეთ, აქ ჩამოვიდნენ, ვიღაც სომხის ვაჭრების წყალობით, და როგორც ამბობენ, კბილების დაუკრაჭუნებლად ვერ მოგიონებენ თავიანთ ანტრეპრიონერს...“

[გაზეთი „დროება“, 1876 წ.]

გიორგი ჭეიშვილი